Humanitaire Hulp en Internationaal Recht
Op 25 mei 2010 namen afgevaardigden van de ACT Alliance deel aan de startbijeenkomst van het  seminar Humanitaire Hulp & Internationaal Recht. Dit 2-weekse seminar belichtte de  vier principes van Internationaal Humanitair Recht; 1. Humaniteit, 2. Neutraliteit, 3. Onpartijdigheid en 4. Onafhankelijkheid. Belangrijkste doel van de bijeenkomst was om de theoretische principes te verbinden met de realiteit van het werk in het veld. De 22 deelnemers afkomstig uit Europa, Afrika, Azië en Latijns-Amerika deelden ‘succesverhalen’, ‘probleem cases’ en ‘fictieve scenario’s’ in de toepassing van Internationaal Humanitair Recht bij natuurrampen en gewapende conflicten. Het seminar is een initiatief van ICCOenKerkinActie en de  ACT Alliance, begeleid door het Hendrik Kraemer Instituut.

De E-Conferentie
Ter voorbereiding van dit  2-weekse seminar werd door het Hendrik Kraemer Instituut een E-conferentie gefaciliteerd in februari – maart 2010. Deze electronische bijeenkomst had als doel:

1. Issues en vraagstukken voor het face-2-face seminar te identificeren;

2. Ervaringen uit te wisselen over de toepassing van de 4 principes van Internationaal Humanitair Recht in het veld;

3. Om vertrouwd te raken, om vertrouwen op te bouwen en een goede sfeer onder de deelnemers te creëren.

De elektronische conferentie duurde 6 weken. De Web 2.0-tools die voor het virtuele seminar werden ingezet waren skype, listserver discussiegroepen (D-groeps) en wiki. Tijdens de eerste week van de E-Conferentie deelden deelnemers ervaringen via de  D-groep  over hun functie, favoriete literatuur en verwachtingen voor de e-conferentie. Tijdens de tweede week introduceerde een van de deelnemers uit Angola een probleem case. Voor 2 weken werden soortgelijke ervaringen en vragen gedeeld via e-mail discussies, en dit werd afgerond met een tele-skype conferentie. Omdat we te maken hadden met verschillende tijdzones, werden er per dag 3 skype teleconferenties gehouden.  Deze fase werd gevolgd door een tweede case afkomstig uit de Democratische Republiek Congo. Opnieuw met hetzelfde ritme en procedures.

Opbrengst
De E-Conferentie bracht volgens de deelnemers de volgende opbrengst op:

1. Leermomenten en herkenning over elkaars praktische ervaringen in het veld bij de toepassing van internationaal humanitair recht bij noodhulpverlening;
2. Identificatie van  brandende kwesties en leervragen voor het face-to-face seminar in mei-juni 2010;
3. Het creëerde een groep sfeer onder de deelnemers en een gevoel van gezamenlijkheid. Dit effende de weg naar een gemakkelijke en succesvolle start van het face-to-face seminar.

andere dienst

Afgelopen week hoorde ik een verhaal over een medewerkster van een stadsdeel die door een enkel mailtje te sturen een groep jongeren wist te mobiliseren om met toezegging van €200 een volledig zelf georganiseerd evenement neer te zetten. Bij de presentatie van het project werd haar bijdrage als cruciaal genoemd. “Maar het enige dat ik heb gedaan is een mailtje sturen dat me een halve minuut tijd kostte!”

Een heel ander verhaal ging over iemand van een andere organisatie die in LinkedIn een discussie was gestart over een specifiek onderwerp. Enigszins verbolgen vertelde hij dat er vervolgens niets gebeurde in die discussie. “Heb je dan wel een aantal mensen persoonlijk benaderd om te reageren in de discussie?” “Dat gaat toch allemaal vanzelf op het internet?!”

Mensen in beweging krijgen lijkt soms vanzelf te gaan en lijkt soms volstrekt onmogelijk. Maar zo vanzelf gaat het eigenlijk nooit en als je tijd en aandacht schenkt aan mensen op de juiste manier kun je bergen verzetten.

In het eerste voorbeeld kan ik mij voorstellen dat de stadsdeel medewerkster precies goed inschatte welke input de jongeren nodig hadden om aan de slag te gaan. Door via e-mail een toezegging te doen van een gering bedrag kregen de jongeren expliciet het argument in handen dat de gemeente achter het plan stond. Het gaf de jongeren het fiat om bij anderen aan te kloppen. Ze zag vervolgens dat er beweging was en kon zich daarna op de achtergrond houden. De jongeren die het evenement organiseerden hebben die steun als cruciaal ervaren. De medewerkster heeft met gevoel voor de behoeften van de doelgroep de juiste input geleverd.

In het tweede voorbeeld heeft de man een verkeerde inschatting gedaan van activiteit binnen LinkedIn. Alleen een vraag publiceren is niet aantrekkelijk genoeg voor mensen om op te reageren. Vooral niet als de vraag door een onbekende gesteld wordt. De context lijkt dan te weinig op een vertrouwde omgeving voor mensen om bij te gaan dragen. De man heeft het werk dat nodig is om een levendige discussie te krijgen danig onderschat.

Binnen de muren van je kantoor weet je wat je moet doen om iets te bereiken. Als je een vraag hebt dan loop je even langs bij de collega waarvan je denkt dat deze een antwoord heeft, of je kan verwijzen naar de juiste persoon. Als je een sessie organiseert om te brainstormen over nieuwe ideeën voor de organisatie, dan nodig je mensen persoonlijk uit en spreek je ze aan bij de koffieautomaat: “Je bent er woensdag toch ook bij?”.

Zodra we online gaan lijken we al dit soort vaardigheden te vergeten. We zien dit soort activiteiten namelijk niet. We zien de starters van een discussie niet 10 e-mails versturen naar bekenden om te vragen of ze willen reageren om de discussie op gang te brengen. We zien niet de talloze moderatoren in fora verwijzen naar reeds bestaande discussies waar het antwoord of oplossing wordt gegeven. We zien de facilitator niet een e-mail versturen naar het communitylid dat ineens niet meer bijdraagt aan de groep.

Online facilitatie is grotendeels een onzichtbare rol. Alleen de activiteiten die publiekelijk plaatsvinden in de communitysite of het forum krijg je te zien. Alle andere communicatie vindt achter de schermen plaats  en als je daar zelf nog nooit mee te maken hebt gehad kun je je alleen maar verwonderen over het feit dat er in jouw community niets gebeurt, maar dat ze bij ‘de buren’ de deur platlopen.

Technologisch kunnen we het nu allemaal zelf. We kunnen zelf een Ning-groep beginnen, een forum op onze site installeren, een discussie in LinkedIn starten. Het ontbreekt veel mensen echter aan kennis over de onzichtbare rol van online faciliteren. In ons werk met directe collega’s vinden we het al moeilijk genoeg om deze katalysatoren te herkennen. Dat de jongeren de rol van de medewerkster als zodanig hebben herkend is in mijn ogen al heel bijzonder.

Maar als we dit in het ‘normale’ leven al zo moeilijk herkennen, hoe kunnen we dit dan online herkennen en zichtbaar maken?

Dat is de vraag waar ik in het tweede deel verder op in zal gaan.

andere dienst